تولد و دوران كودكي
حجه الاسلام و المسلمين عليرضا اعرافي در سال 1338 در شهر ميبد واقع در استان يزد در ميان خانوادهاي اهل علم و با تقوا به دنيا آمد. پدرش آيت الله محمد ابراهيم اعرافي از علماي مشهور آن ديار و از دوستان نزديك امام خميني(ره) بود كه نقش بسزايي در بيداري مردم ميبد و يزد ايفا كرد. آن عالم وارسته سالها قبل از انقلاب اسلامي نماز جمعه بر پا ميكرد و خود، با سلاح در آن خطبه ميخواند. مادر استاد اعرافي نيز از زنان پاكدامن و مؤمن روزگار بود و از فرزندان آيت الله شيخ كاظم افضلي اردكاني(ره) به شمار ميآمد.
دوران تحصيل
استاد اعرافي تحصيلات كلاسيك خود را در ديار خود آغاز كرد. او پس از خواندن مقداري از دروس ادبيات، در سال 1349 به قم آمد و همان جا تحصيلات دوره ابتدايي خود را تكميل كرد و همزمان دروس حوزه خود را آغاز نمود، و به سرعت دروس دوره مقدمات و سطح را به پايان رسانيد؛ به گونهاي كه در سال 1356 به درس خارج بزرگان قم راه يافت.
او در طي اين سالها از شركت در دروس فلسفي نيز باز نماند و آن دروس را نيز به حد كمال فرا گرفت و نيز در درس اخلاق استادان خود حضور جدّي داشت. او در ضمن تحصيل دروس حوزوي زبانهاي عربي و انگليسي را فراگرفت و از مطالعات در رشتههاي رياضي و فلسفه غرب نيز باز نماند و بسياري از كتب را كه در آن روزگار در حوزه متداول نبود، فرا گرفت و در دوره تعليم و تربيت دفتر همكاري حوزه و دانشگاه (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه) شركت كرد و در تعطيلات به مباحثه تفسير الميزان و شرح نهج البلاغه ابن ابي الحديد پرداخت.
استادان و دوستان
استاد اعرافي در سالهاي تحصيل خود به محضر عالمان بسيار شرفياب شد. او كه در تفسير شاگرد آيت الله مشكيني و در هيئت شاگرد استاد حسن زاده آملي بود، كتابهاي فلسفتنا و اقتصادنا نوشته شهيد صدر(ره) را نزد آيت الله سيد كاظم حائري فرا گرفت.
در درس خارج فقه و اصول شاگرد استاداني چون آيت الله العظمي حاج شيخ مرتضي حائري(ره)، آيت الله العظمي فاضل لنكراني، آيت الله العظمي وحيد خراساني، آيت الله العظمي جواد تبريزي، آيت الله العظمي مكارم شيرازي و آيت الله العظمي شبيري زنجاني بود.
او دروس اسفار اربعه، برهان شفا، فصوص الحكم و تمهيد القواعد را نزد آيت الله جوادي آملي و بخشي از اسفار را نزد آيت الله شهيد مطهري(ره) آموخته و در زمينه فلسفه از آيت الله مصباح يزدي بهرههاي بسيار برد.
استاد اعرافي در سالهاي تحصيل خود با استادان و فضلاي بسيار رابطه دوستي داشت و دروس پيش آموخته را مباحثه ميكرد كه از جمله آنان حجهالاسلام و المسلمين محمدعلي مدرسي يزدي، حجهالاسلام و المسلمين محمدكاظم بهرامي، حجهالاسلام و المسلمين علي نقي فقيهي، حجهالاسلام و المسلمين محمد بهشتي را ميتوان نام برد.